الرئيسية
المنتديات
المشاركات الجديدة
بحث بالمنتديات
الغرف الصوتية
غرفة ٠٠٠٠
ما الجديد
المشاركات الجديدة
جديد مشاركات الحائط
آخر النشاطات
الأعضاء
الزوار الحاليين
مشاركات الحائط الجديدة
البحث عن مشاركات الملف الشخصي
تسجيل الدخول
تسجيل
ما الجديد
البحث
البحث
بحث بالعناوين فقط
بواسطة:
المشاركات الجديدة
بحث بالمنتديات
قائمة
تسجيل الدخول
تسجيل
تثبيت التطبيق
تثبيت
الرئيسية
المنتديات
قسم العلـــوم الشرعيـــه
ركـن السيـره العـطره و الاحاديث النبويـــه
شرح حديث يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبـِي عَلَى دِينك
تم تعطيل الجافا سكربت. للحصول على تجربة أفضل، الرجاء تمكين الجافا سكربت في المتصفح الخاص بك قبل المتابعة.
أنت تستخدم أحد المتصفحات القديمة. قد لا يتم عرض هذا الموقع أو المواقع الأخرى بشكل صحيح.
يجب عليك ترقية متصفحك أو استخدام
أحد المتصفحات البديلة
.
الرد على الموضوع
الرسالة
<blockquote data-quote="أم هنا وريهام" data-source="post: 40790" data-attributes="member: 2417"><p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">السلام عليكم ورحمة الله وبركاته </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">شرح حديث </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبـِي عَلَى دِينك</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">عَنْ أَنَسٍ قَالَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فَقُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فَهَلْ تَخَافُ عَلَيْنَا؟</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قَالَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(نَعَمْ، إِنَّ الْقُلُوبَ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يُقَلِّبُهَا كَيْفَ يَشَاءُ)(1)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">عن شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قُلْتُ لِأُمِّ سَلَمَةَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">مَا كَانَ أَكْثَرُ دُعَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِذَا كَانَ عِنْدَكِ؟</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قَالَتْ: كَانَ أَكْثَرُ دُعَائِهِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قَالَتْ: فَقُلْتُ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يَا رَسُولَ اللَّهِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">مَا أَكْثَرَ دُعَاءَكَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ؟</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قَالَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(يَا أُمَّ سَلَمَةَ، إِنَّهُ لَيْسَ آدَمِيٌّ إِلَّا وَقَلْبُهُ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ فَمَنْ شَاءَ أَقَامَ، وَمَنْ شَاءَ أَزَاغَ!)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فَتَلَا مُعَاذٌ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">{رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا}(2)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">عن عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يَقُولُ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(إِنَّ قُلُوبَ بَنِي آدَمَ كُلَّهَا بَيْنَ إِصْبَعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ الرَّحْمَنِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">كَقَلْبٍ وَاحِدٍ يُصَرِّفُهُ حَيْثُ يَشَاءُ)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(اللَّهُمَّ مُصَرِّفَ الْقُلُوبِ صَرِّفْ قُلُوبَنَا عَلَى طَاعَتِكَ)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(3)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(إِنَّمَا سُمِّيَ الْقَلْبُ مِنْ تَقَلُّبِهِ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِنَّمَا مَثَلُ الْقَلْبِ كَمَثَلِ رِيشَةٍ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">مُعَلَّقَةٍ فِي أَصْلِ شَجَرَةٍ يُقَلِّبُهَا الرِّيحُ ظَهْرًا لِبَطْنٍ)(4)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">معنى (مُقَلِّب الْقُلُوب)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال ابن حجر في الفتح</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">"مَعْنَاهُ تَقْلِيب قَلْب عَبْده عَنْ إِيثَار الْإِيمَان إِلَى إِيثَار الْكُفْر وَعَكْسه"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وقال: قَالَ الرَّاغِب</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">"تَقْلِيب الشَّيْء تَغْيِيره مِنْ حَال إِلَى حَال</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَالتَّقْلِيب التَّصَرُّف </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَتَقْلِيب اللَّه الْقُلُوب وَالْبَصَائِر صَرْفهَا مِنْ رَأْي إِلَى رَأْي"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال صاحب تحفة الأحوذي</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">أَيْ مُصَرِّفَهَا تَارَةً إِلَى الطَّاعَةِ وَتَارَةً إِلَى الْمَعْصِيَةِ </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَتَارَةً إِلَى الْحَضْرَةِ وَتَارَةً إِلَى الْغَفْلَةِ"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَقَالَ الْبَيْضَاوِيّ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">"فِي نِسْبَة تَقَلُّب الْقُلُوب</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِلَى اللَّه إِشْعَار بِأَنَّهُ يَتَوَلَّى قُلُوب عِبَاده</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَلَا يَكِلهَا إِلَى أَحَد مِنْ خَلْقه</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَفِي دُعَائِهِ صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينك)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِشَارَة إِلَى شُمُول ذَلِكَ لِلْعِبَادِ حَتَّى الْأَنْبِيَاء</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَرَفْع تَوَهُّم مَنْ يَتَوَهَّم أَنَّهُمْ يُسْتَثْنَوْنَ مِنْ ذَلِكَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال ابن بطال</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">"تقليبه لقلوب عباده صرفه لها من إيمان إلى كفر</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ومن كفر إلى إيمان، وذلك كله مقدور لله تعالى وفعل له"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">لماذا خصّ نفسه بالذكر؟</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَخَصَّ نَفْسه بِالذِّكْرِ؛</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِعْلَامًا بِأَنَّ نَفْسه الزَّكِيَّة </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِذَا كَانَتْ مُفْتَقِرَة إِلَى أَنْ تَلْجَأ إِلَى اللَّه سُبْحَانه</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فَافْتِقَار غَيْرهَا مِمَّنْ هُوَ دُونه أَحَقّ بِذَلِكَ"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">التقليب بين عدل الله وفضله</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الله تعالى يقلب قلوب أعدائه بعدل</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">والعدل صفة له، فهو يقلب قلوبهم من حال إلى حال...</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال الله عز وجل</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">{فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا}(5)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وقال جل جلاله</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">{فَلَمَّا زَاغُوا أَزَاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُم} ...(6)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فهو عزّ وجلّ يفعل ذلك بالمنافقين والكافرين</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">دون المؤمنين المخلصين</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وله أن يفعل ما يشاء إذ هو المالك لهم</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ولا يسأل عما يفعل وهم يسألون</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يفعل ما يشاء</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ويحكم ما يريد</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فعلى هذا يقلب قلوب أعدائه...</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ويقلب قلوب أوليائه بفضله</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">من حال إلى حال إرادة الخير لهم؛</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">ليهتدوا ويوفقوا ويزيدهم إيمانًا</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال الله تعالى</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">{لِيَزْدَادُوا إِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِم} (7)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وتثبيتا لهم</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">كما قال الله عز وجل</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">{يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آَمَنُوا</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الْآَخِرَة} (8)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فقلوب أوليائه المؤمنين المخلصين</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الذين سبقت لهم منه الحسنى</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">تتقلب بين الخوف والرجاء، واللين والشدة</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">والوجل والطمأنينة، والقبض البسط</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">والشوق والمحبة، والأنس والهيبة</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">والله تعالى يقلبها بفضله</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِك)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">قال في تحفة الأحوذي</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">"أَيْ اِجْعَلْهُ ثَابِتًا عَلَى دِينِك</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">غَيْرَ مَائِلٍ عَنْ الدِّينِ الْقَوِيمِ وَالصِّرَاطِ الْمُسْتَقِيمِ"</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">منقول </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(1) </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الراوي: أنس بن مالك المحدث: الترمذي </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">المصدر: سنن الترمذي - الصفحة أو الرقم: 2140</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">خلاصة حكم المحدث: حسن </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(2)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">رَبَّنَا لاتُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ رَحْمَةً</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(آل عمران8)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(3)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الراوي: شهر بن حوشب المحدث: الألباني</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">المصدر: صحيح الترمذي - الصفحة أو الرقم: 3522</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">خلاصة حكم المحدث: صحيح </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(3)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الراوي: عبدالله بن عمرو بن العاص المحدث: مسلم </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">المصدر: صحيح مسلم - الصفحة أو الرقم: 2654</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">خلاصة حكم المحدث: صحيح </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(4)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">الراوي: أبو موسى الأشعري المحدث: الألباني </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">المصدر: صحيح الجامع - الصفحة أو الرقم: 2365</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">خلاصة حكم المحدث: صحيح</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(5)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْذِبُونَ </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(البقرة 10)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(6)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَإِذْ قَالَ مُوسَى لِقَوْمِهِ يَا قَوْمِ لِمَ تُؤْذُونَنِي وَقَدْ تَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">فَلَمَّا زَاغُوا أَزَاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ وَاللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(الصف5)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(7)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">هُوَ الَّذِي أَنْـزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ لِيَزْدَادُواإِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِمْ </span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(الفتح 4)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">(8)</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue"></span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا</span></span></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 18px"><span style="color: blue">وَفِي الآخِرَةِ وَيُضِلُّ اللَّهُ الظَّالِمِينَ وَيَفْعَلُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ </span></span></p> <p style="text-align: center"></p> <p style="text-align: center"></p> <p style="text-align: center"></p> <p style="text-align: center"><span style="font-size: 22px"><span style="color: deepskyblue">مع ارق تحياتى </span></span></p></blockquote><p></p>
[QUOTE="أم هنا وريهام, post: 40790, member: 2417"] [center][size="5"][color="blue"] السلام عليكم ورحمة الله وبركاته شرح حديث يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبـِي عَلَى دِينك عَنْ أَنَسٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ (يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ) فَقُلْتُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ آمَنَّا بِكَ وَبِمَا جِئْتَ بِهِ فَهَلْ تَخَافُ عَلَيْنَا؟ قَالَ (نَعَمْ، إِنَّ الْقُلُوبَ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ يُقَلِّبُهَا كَيْفَ يَشَاءُ)(1) عن شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَ قُلْتُ لِأُمِّ سَلَمَةَ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ مَا كَانَ أَكْثَرُ دُعَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ عِنْدَكِ؟ قَالَتْ: كَانَ أَكْثَرُ دُعَائِهِ (يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ) قَالَتْ: فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا أَكْثَرَ دُعَاءَكَ يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ؟ قَالَ (يَا أُمَّ سَلَمَةَ، إِنَّهُ لَيْسَ آدَمِيٌّ إِلَّا وَقَلْبُهُ بَيْنَ أُصْبُعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ اللَّهِ فَمَنْ شَاءَ أَقَامَ، وَمَنْ شَاءَ أَزَاغَ!) فَتَلَا مُعَاذٌ {رَبَّنَا لَا تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا}(2) عن عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ (إِنَّ قُلُوبَ بَنِي آدَمَ كُلَّهَا بَيْنَ إِصْبَعَيْنِ مِنْ أَصَابِعِ الرَّحْمَنِ كَقَلْبٍ وَاحِدٍ يُصَرِّفُهُ حَيْثُ يَشَاءُ) ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: (اللَّهُمَّ مُصَرِّفَ الْقُلُوبِ صَرِّفْ قُلُوبَنَا عَلَى طَاعَتِكَ) (3) قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ (إِنَّمَا سُمِّيَ الْقَلْبُ مِنْ تَقَلُّبِهِ إِنَّمَا مَثَلُ الْقَلْبِ كَمَثَلِ رِيشَةٍ مُعَلَّقَةٍ فِي أَصْلِ شَجَرَةٍ يُقَلِّبُهَا الرِّيحُ ظَهْرًا لِبَطْنٍ)(4) معنى (مُقَلِّب الْقُلُوب) قال ابن حجر في الفتح "مَعْنَاهُ تَقْلِيب قَلْب عَبْده عَنْ إِيثَار الْإِيمَان إِلَى إِيثَار الْكُفْر وَعَكْسه" وقال: قَالَ الرَّاغِب "تَقْلِيب الشَّيْء تَغْيِيره مِنْ حَال إِلَى حَال وَالتَّقْلِيب التَّصَرُّف وَتَقْلِيب اللَّه الْقُلُوب وَالْبَصَائِر صَرْفهَا مِنْ رَأْي إِلَى رَأْي" قال صاحب تحفة الأحوذي (يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ) أَيْ مُصَرِّفَهَا تَارَةً إِلَى الطَّاعَةِ وَتَارَةً إِلَى الْمَعْصِيَةِ وَتَارَةً إِلَى الْحَضْرَةِ وَتَارَةً إِلَى الْغَفْلَةِ" وَقَالَ الْبَيْضَاوِيّ "فِي نِسْبَة تَقَلُّب الْقُلُوب إِلَى اللَّه إِشْعَار بِأَنَّهُ يَتَوَلَّى قُلُوب عِبَاده وَلَا يَكِلهَا إِلَى أَحَد مِنْ خَلْقه وَفِي دُعَائِهِ صَلَّى اللَّه عَلَيْهِ وَسَلَّمَ (يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينك) إِشَارَة إِلَى شُمُول ذَلِكَ لِلْعِبَادِ حَتَّى الْأَنْبِيَاء وَرَفْع تَوَهُّم مَنْ يَتَوَهَّم أَنَّهُمْ يُسْتَثْنَوْنَ مِنْ ذَلِكَ قال ابن بطال "تقليبه لقلوب عباده صرفه لها من إيمان إلى كفر ومن كفر إلى إيمان، وذلك كله مقدور لله تعالى وفعل له" لماذا خصّ نفسه بالذكر؟ وَخَصَّ نَفْسه بِالذِّكْرِ؛ إِعْلَامًا بِأَنَّ نَفْسه الزَّكِيَّة إِذَا كَانَتْ مُفْتَقِرَة إِلَى أَنْ تَلْجَأ إِلَى اللَّه سُبْحَانه فَافْتِقَار غَيْرهَا مِمَّنْ هُوَ دُونه أَحَقّ بِذَلِكَ" التقليب بين عدل الله وفضله الله تعالى يقلب قلوب أعدائه بعدل والعدل صفة له، فهو يقلب قلوبهم من حال إلى حال... قال الله عز وجل {فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا}(5) وقال جل جلاله {فَلَمَّا زَاغُوا أَزَاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُم} ...(6) فهو عزّ وجلّ يفعل ذلك بالمنافقين والكافرين دون المؤمنين المخلصين وله أن يفعل ما يشاء إذ هو المالك لهم ولا يسأل عما يفعل وهم يسألون يفعل ما يشاء ويحكم ما يريد فعلى هذا يقلب قلوب أعدائه... ويقلب قلوب أوليائه بفضله من حال إلى حال إرادة الخير لهم؛ ليهتدوا ويوفقوا ويزيدهم إيمانًا قال الله تعالى {لِيَزْدَادُوا إِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِم} (7) وتثبيتا لهم كما قال الله عز وجل {يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آَمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الْآَخِرَة} (8) فقلوب أوليائه المؤمنين المخلصين الذين سبقت لهم منه الحسنى تتقلب بين الخوف والرجاء، واللين والشدة والوجل والطمأنينة، والقبض البسط والشوق والمحبة، والأنس والهيبة والله تعالى يقلبها بفضله (ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِك) قال في تحفة الأحوذي "أَيْ اِجْعَلْهُ ثَابِتًا عَلَى دِينِك غَيْرَ مَائِلٍ عَنْ الدِّينِ الْقَوِيمِ وَالصِّرَاطِ الْمُسْتَقِيمِ" منقول (1) الراوي: أنس بن مالك المحدث: الترمذي المصدر: سنن الترمذي - الصفحة أو الرقم: 2140 خلاصة حكم المحدث: حسن (2) رَبَّنَا لاتُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِنْ لَدُنْكَ رَحْمَةً إِنَّكَ أَنْتَ الْوَهَّابُ (آل عمران8) (3) الراوي: شهر بن حوشب المحدث: الألباني المصدر: صحيح الترمذي - الصفحة أو الرقم: 3522 خلاصة حكم المحدث: صحيح (3) الراوي: عبدالله بن عمرو بن العاص المحدث: مسلم المصدر: صحيح مسلم - الصفحة أو الرقم: 2654 خلاصة حكم المحدث: صحيح (4) الراوي: أبو موسى الأشعري المحدث: الألباني المصدر: صحيح الجامع - الصفحة أو الرقم: 2365 خلاصة حكم المحدث: صحيح (5) فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْذِبُونَ (البقرة 10) (6) وَإِذْ قَالَ مُوسَى لِقَوْمِهِ يَا قَوْمِ لِمَ تُؤْذُونَنِي وَقَدْ تَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ فَلَمَّا زَاغُوا أَزَاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ وَاللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ (الصف5) (7) هُوَ الَّذِي أَنْـزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ لِيَزْدَادُواإِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِمْ وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا (الفتح 4) (8) يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الآخِرَةِ وَيُضِلُّ اللَّهُ الظَّالِمِينَ وَيَفْعَلُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ [/color][/size] [size="6"][color="deepskyblue"]مع ارق تحياتى [/color][/size][/center] [/QUOTE]
الإسم
التحقق
اكتب معهد الماهر
رد
الرئيسية
المنتديات
قسم العلـــوم الشرعيـــه
ركـن السيـره العـطره و الاحاديث النبويـــه
شرح حديث يَا مُقَلِّب الْقُلُوب ثَبِّتْ قَلْبـِي عَلَى دِينك